Gençlerde bağırsak kanseri vakaları yükselişte: Yeni araştırma ‘ultra işlenmiş gıdaları’ işaret etti

İzmir Tumed Haber Son Dakika

Bilim insanları, gençlerde hızla artan kolon ve rektum kanserlerinin olası bir nedenine dikkat çekti: Ultra işlenmiş gıdalar. ABD’de 29 binden fazla kadın üzerinde yürütülen yeni bir araştırma, bu hazır gıda türlerinin bağırsakta kansere dönüşebilen polip riskini belirgin şekilde artırdığını ortaya koydu.

Hazır paketli atıştırmalıklar, şekerli kahvaltılık gevrekler, instant noodle ürünleri, dondurulmuş pizzalar ve paket ekmekler gibi ultra işlenmiş gıdaların modern diyetlerde giderek daha fazla yer kapladığını belirten uzmanlar, aynı dönemde 50 yaş altı kolorektal kanserlerde küresel bir artış görüldüğüne dikkat çekti.

29 bin kadın 24 yıl boyunca takip edildi

Araştırma kapsamındaki kadınların beslenme alışkanlıkları ve endoskopi sonuçları 20 yılı aşkın bir süre boyunca analiz edildi. Bulgular çarpıcı:

En fazla ultra işlenmiş gıda tüketen kadınların, en az tüketenlere kıyasla kolon ve rektumda adenoma gelişme riski yüzde 45 daha yüksekti.

Adenomlar çoğunlukla iyi huylu olsa da yıllar içinde kansere dönüşebiliyor.

Araştırmada ultra işlenmiş gıdalar ile ‘serrated lezyonlar’ arasında bir ilişki bulunmadı.

Sonuçlar, obezite ve düşük lif alımı gibi diğer risk faktörleri hesaba katıldığında bile değişmedi.

Araştırmanın ortak yazarlarından Dr. Andrew Chan, “Ne kadar fazla ultra işlenmiş gıda tüketirseniz, kolon polipleri gelişme ihtimaliniz o kadar artıyor” dedi. Chan, şeker, tuz, doymuş yağ ve katkı maddeleri açısından zengin bu ürünleri azaltmanın “erken yaşta gelişen kolorektal kanser yükünü hafifletmeye yardımcı olabileceğini” vurguladı.

Kanıt yok ama güçlü bir bağlantı var

Araştırma, hastalığın hızla arttığı genç yetişkinlerde beslenme faktörlerinin önemli rol oynayabileceğine işaret etse de ultra işlenmiş gıdaların doğrudan kansere neden olduğunu kanıtlamadı. Bilim insanları, bazı ultra işlenmiş gıdaların diğerlerine kıyasla daha zararlı olabileceğini, bu nedenle kategoriyi detaylı inceleyen ek araştırmalara ihtiyaç duyulduğunu söyledi.

Bağırsak kanseri neden olur?

Uzmanlar, bağırsak kanseri (kolon ve rektum kanseri), tek bir nedenden değil, birçok risk faktörünün birleşiminden ortaya çıktığı belirtiyor. Bilimsel araştırmalara göre en önemli neden ve risk faktörleri ise şöyle:

Ailede kolon/rektum kanseri olması riski artırıyor, Lynch sendromu, FAP gibi kalıtsal sendromlar hastalığın erken yaşta görülmesine neden oluyor

Kalın bağırsakta oluşan adenom polipler yıllar içinde kansere dönüşebiliyor

Düşük lifli, kırmızı et ve işlenmiş et tüketiminin yüksek olmasının bağırsak kanseriyle ilişkisi güçlü,

Fazla kilo, özellikle erkeklerde riski artırıyor

Sigara ve yoğun alkol tüketimi, düzenli hareket etmemek, Crohn ve ülseratif kolit gibi hastalıklar, yaş gibi etkenlerin de bağırsak kanseriyle ilişkilendiriliyor.

Türkiye Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü’nün web sitesinde Türkiye Birleşik Veri Tabanını verilerine dayandırdığı bilgilere göre Türkiye’de bağırsak kanseri hem erkeklerde hem de kadınlardan üçüncü sırada yer alıyor. Uzmanlar, dünyada her yıl yaklaşık 1.5 milyon kişiye kolon kanseri teşhisi konulduğunu belirtiyor.

Post Views: 46